Kara delik birleşmesinin sinyalleri 7 milyar yıl sonra Dünya’ya ulaştı

Sekiz adet Güneş’in toplam enerjisinin bir anda yayıldığını düşünün. İki kara delik arasında şimdiye kadar gözlenen en büyük çarpışmayla ortaya çıkan yerçekimsel şok dalgası işte böyle bir enerji açığa çıkardı.

Yaşanan çarpışmanın sinyalleri, yaklaşık 7 milyar yıl sonra Dünya’ya ulaşmış olmasına rağmen, geçen yıl mayıs ayında ABD ve İtalya’daki lazer dedektörler tarafından algılanabilecek kadar güçlüydü.

Araştırmacılar çarpışan kara deliklerin, Güneş’in kütlesinin 142 katına eşit tek bir obje meydana getirdiğini belirtiyor.

Bunun önemi şu: Bilim dünyası şimdiye kadar ya çok daha küçük kara deliklerin ya da çok daha büyük olanların izine rastlayabilmişti. Bu yeni gözlemle, Güneş’in kütlesinin 100 ile 1.000 katı büyüklüğünde, “orta büyüklükte” yeni bir kara delik sınıfı tespit edilmiş oldu.

Söz konusu gözlem, uluslararası LIGO-VIRGO ortaklığı tarafından açıklandı. Ortaklık, ABD ve Avrupa’da üç süper duyarlı yerçekimsel dalga tespit sistemine sahip.

 

Kara delik nedir?

  • Kara delik, kütlesi büyük bir kozmik cisimdir.
  • Çekim alanı hiçbir maddesel oluşumun kendisinden kaçmasına izin vermeyecek derecede güçlüdür.
  • İlksel kara deliklerin Büyük Patlama’dan (Big Bang) hemen sonra oluştuğu düşünülüyor.
  • Yıldızsal kara delikler ise bir yıldızın kendi merkezine doğru çöküşü sonucu oluşur.
  • Yalnızca belli bir büyüklüğün üzerindeki yıldızların ölümüyle kara delik oluşabilir.
  • Galaksi merkezlerinde bulunan kara deliklerin nasıl oluştuğu gizemini korumaktadır.

Bilim, uzun zamandır gökyüzündeki kara deliklerin varlığının izini sürüyor.  Ancak bu yeni gözlem, 100 ile bin Güneş kütlesi aralığında yer alan orta büyüklükteki kara deliklerle ilgili ilk çalışmaların başlangıcı oldu.

LIGO ve VIRGO yerçekimi dalgası dedektörlerini kullanan araştırmacılar, lazer interferometre cihazlarının  kozmik olayların ürettiği uzay-zamandaki titreşimleri dinlediğini ve 21 Mayıs 2019’da hepsinin saniyenin onda biri kadar süren keskin bir sinyal algıladığını açıkladı.

Bilgisayar algoritmaları, söz konusu sinyalin kaynağının  biri Güneş’in 66 katı, diğeri  ise 85 katı büyüklüğünde olan iki karadeliğin çarpışması olduğunu belirledi. Birleşmenin boyutu 150 milyar trilyon kilometreye eşdeğer olarak hesaplandı.

Konuyla ilgili BBC’ye konuşan Fransa’daki Côte d’Azur Gözlemevi’nden Profesör Nelson Christensen, “Bu sinyal evrene yedi milyar yıl boyunca yayıldı. Yani bu olay evrenin yarı yaşından hemen önce meydana geldi ve şimdi dedektörlerimizle mekanik olarak Dünya’ya taşındı. Gerçekten inanılmaz” ifadelerini kullandı.

Bir Cevap Yazın